📋 Nội dung chính
Hai dạng máy nén kho lạnh bị ngập dịch hồi lỏng
Ngập dịch có hai dạng khác nhau: liquid slugging là va đập thủy lực tức thời khi lỏng lọt vào buồng nén lúc khởi động, còn liquid floodback là hồi lỏng liên tục khi máy đang chạy. Hai dạng gây hỏng khác nhau nên xử lý cũng khác.
| Dạng | Xảy ra khi nào | Biểu hiện | Hỏng gì |
|---|---|---|---|
| Liquid slugging (va đập thủy lực) | Khởi động sau thời gian dừng lâu, lỏng tích ở cacte hoặc ống hút | Tiếng nổ va đập chát chúa lúc chạy | Gãy vỡ lá van hút và đẩy, gãy tay biên, cong trục khuỷu |
| Liquid floodback (hồi lỏng liên tục) | Máy đang chạy, lỏng không bay hơi hết ở dàn lạnh | Thân máy nén đóng tuyết trắng, cacte dầu sôi bọt trào | Màng dầu bị rửa trôi, cháy bó bạc lót trục khuỷu |
Phân loại này theo tài liệu ứng dụng máy nén của Copeland được tổng hợp trong bộ tài liệu ASHRAE của Hưng Phú. Lỏng không nén được nên khi lọt vào xi lanh, lực va đập đi thẳng vào cơ cấu cơ khí của máy.
Dấu hiệu nhận biết ngập dịch hồi lỏng
Thân máy nén đóng tuyết trắng và cacte dầu sôi bọt là hai dấu hiệu rõ nhất của hồi lỏng liên tục; tiếng gõ nặng lúc khởi động là dấu hiệu của va đập thủy lực.
- Thân máy nén lạnh buốt, đóng sương hoặc tuyết ở cacte và đường hút.
- Kính dầu sủi bọt mạnh khi đang chạy hoặc lúc vừa khởi động.
- Độ quá nhiệt SH đo được rất thấp, dưới 3K.
- Máy nén có tiếng gõ chát chúa trong vài giây đầu mỗi lần khởi động.
Mỗi lần bấm khởi động khi lỏng còn trong buồng nén là thêm một lần va đập. Ngắt máy, gọi thợ kiểm tra dầu và lá van trước khi chạy lại.
4 việc phải kiểm tra khi máy nén kho lạnh bị ngập dịch
Bốn việc cần kiểm tra theo thứ tự là bầu cảm biến van tiết lưu, độ quá nhiệt, dàn lạnh và quạt, và điện trở sưởi cacte, vì đây là bốn nguyên nhân chính của hồi lỏng.
- Kiểm tra bầu cảm biến van tiết lưu (TXV bulb). Tiêu chí: kẹp chặt, không tuột, được bọc cách nhiệt kín, đặt đúng vị trí khoảng 1–4 giờ trên ống hút.
- Đo độ quá nhiệt hơi hút. Tiêu chí: SH khoảng 6–8K theo khuyến nghị cho kho lạnh; dưới 3K là quá thấp và dễ hồi lỏng.
- Kiểm tra dàn lạnh và quạt dàn lạnh. Tiêu chí: quạt quay đều, dàn lạnh không bó đá kín. Dàn lạnh bó đá làm lỏng không bay hơi hết rồi chảy về máy nén, xem dàn lạnh kho lạnh bị bám đá.
- Kiểm tra điện trở sưởi cacte (CCH). Tiêu chí: sưởi ấm cacte liên tục khi máy dừng, giữ dầu ấm hơn môi trường khoảng 10–15°C để lỏng không hòa nhiều vào dầu.
Xử lý và phòng ngừa hồi lỏng
Xử lý là cân chỉnh lại quá nhiệt, siết và bọc lại bầu cảm biến, và nếu hệ thống hay hồi lỏng thì lắp bình tách lỏng trên đường hút.
- Cân chỉnh van tiết lưu để SH trở về khoảng 6–8K.
- Siết lại kẹp và bọc cách nhiệt bầu cảm biến TXV.
- Lắp bình tách lỏng (suction accumulator) có ống hồi dầu tiết lưu trước đầu hút máy nén khi hệ thống có hồi lỏng lặp lại.
- Duy trì điện trở sưởi cacte làm việc suốt thời gian máy dừng.
Máy nén kho lạnh đóng tuyết, gọi Hưng Phú
Kỹ thuật viên đo quá nhiệt, kiểm tra van tiết lưu, dầu và lá van máy nén, báo giá bằng văn bản trước khi sửa. Không phát sinh chi phí ngoài báo giá, linh kiện thay mới có bảo hành.
Tóm lại: máy nén kho lạnh bị ngập dịch hồi lỏng gây hỏng nhanh và nặng, nên phát hiện sớm qua thân máy đóng tuyết, kính dầu sủi bọt và quá nhiệt thấp. Cần kiểm tra chu trình lạnh đầy đủ, xem trang sửa chữa kho lạnh.
Câu hỏi thường gặp về ngập dịch máy nén
Những câu hỏi thường gặp khi nghi máy nén kho lạnh bị hồi lỏng.
Hồi lỏng máy nén kho lạnh có tự hết không?
Không. Nguyên nhân thường là van tiết lưu, bầu cảm biến hoặc dàn lạnh bó đá, nếu không xử lý thì máy nén bị rửa trôi dầu và hỏng dần.
Thân máy nén đóng tuyết có phải luôn là hồi lỏng không?
Đây là dấu hiệu mạnh của hồi lỏng, nhưng cần đo quá nhiệt và kiểm tra dàn lạnh để xác định nguyên nhân thay vì kết luận ngay.
Sưởi cacte có tác dụng gì?
Giữ dầu ấm khi máy dừng để lỏng môi chất không hòa nhiều vào dầu, tránh dầu sôi bọt và lỏng bị hút ồ ạt khi khởi động lại.
Có nên lắp bình tách lỏng cho mọi kho lạnh không?
Không bắt buộc, nhưng nên lắp khi hệ thống hay hồi lỏng hoặc đường hút dài, tùy khuyến nghị của nhà thiết kế.